FOXreport.gr

Μακριές αλυσίδες DNA μετατρέπουν την χαοτική ροή ρευστών σε σταθερό ρυθμό

Εικόνα: Maya Levanon et al., Nature Physics (2026), https://doi.org/10.1038/s41567-026-03505-y.

Τα ζωντανά κύτταρα, μικροσκοπικά μόρια μπορούν να δημιουργήσουν συντονισμένη κίνηση σε αποστάσεις χιλιάδες φορές μεγαλύτερες από τα ίδια τα μόρια. Ερευνητές στο Weizmann Institute of Science και το Technion εξέτασαν πρόσφατα πώς ακανόνιστα ρεύματα σε ένα εργαστηριακό ρευστό τεντώνουν και μπλέκουν κλώνους DNA σε ένα δίκτυο. Η μελέτη τους, που δημοσιεύτηκε στο Nature Physics, δείχνει πώς μηχανικές δυνάμεις μετατρέπουν την άτακτη κίνηση σε ρυθμική ροή.

«Η έρευνά μας καθοδηγείται από ένα θεμελιώδες ερώτημα: πώς μπορεί η δραστηριότητα σε μοριακή κλίμακα να δημιουργήσει συντονισμένη κίνηση σε αποστάσεις χιλιάδες φορές μεγαλύτερες από τα ίδια τα μόρια;» δήλωσε η Alexandra M. Tayar, επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης.

Η ομάδα ανέμειξε μικροσωληνίσκους με μοριακούς κινητήρες που καταναλώνουν ενέργεια και προκαλούν αυθόρμητη ροή χωρίς εξωτερικές αντλίες. Αυτές οι ροές είναι συνήθως χαοτικές, παρουσιάζοντας ενεργή τυρβώδη ροή με διαταραχή σε αποστάσεις μόλις εκατό μικρομέτρων.

Πώς επηρεάζουν οι εμπλοκές του DNA τη ροή

Οι επιστήμονες πρόσθεσαν μακριούς, εύκαμπτους κλώνους DNA στο ενεργό ρευστό. Το υλικό αποτελείται από άκαμπτους μικροσωληνίσκους, κινητήρες kinesin και μακριές αλυσίδες DNA. Οι κινητήρες ολισθαίνουν τους σωλήνες τον έναν δίπλα στον άλλον, ενώ το DNA λυγίζει σαν εύκαμπτη χορδή.

«Όταν εισαγάγαμε μακριά πολυμερή DNA σε αυτό το ρευστό, παρατηρήσαμε κάτι αξιοσημείωτο», ανέφερε η Alexandra M. Tayar.

Οι ροές τέντωσαν και μετέφεραν τα μόρια DNA, κάνοντάς τα να μπλεχτούν σε ένα συνδεδεμένο δίκτυο που μεταδίδει μηχανικές δυνάμεις σε μεγάλες αποστάσεις. Έτσι προέκυψαν συγχρονισμένες ταλαντώσεις σε κλίμακα αρκετών χιλιοστών, χωρίς χημικά σήματα ή εξωτερικό έλεγχο, ελεγχόμενες από το μήκος περιγράμματος του DNA.

Προς μαλακά υλικά με ρυθμική κίνηση

Στα πειράματα, η ροή παρέμενε άτακτη με κοντούς κλώνους DNA, ενώ οι ταλαντώσεις εμφανίζονταν όταν οι κλώνοι ήταν αρκετά μακριοί. Η Alexandra M. Tayar και οι συνεργάτες της σκοπεύουν να εξετάσουν και άλλα πολυμερή καθώς και τρόπους προγραμματισμού αυτής της δυναμικής, ώστε να δημιουργούνται υλικά με συχνότητα και κίνηση που θυμίζουν ζωντανούς οργανισμούς.

Exit mobile version