Μια μυστηριώδης ακτίνα ενέργειας από ένα άγνωστο αντικείμενο έξω από τον Γαλαξία μας έχει προκαλέσει απορία στους αστρονόμους.
Η ερευνητική ομάδα, υπό την διεύθυνση του Στίβεν Ντίλλμαν του Πανεπιστημίου Στάνφορντ, εξερευνούσε στοιχεία που είχαν συγκεντρωθεί από το Διαστημικό Τηλεσκόπιο Chandra όταν εντόπισε μια ισχυρή (αλλά σύντομη) έκρηξη ακτίνων Χ προερχόμενη από το Μέγα Νέφος του Μαγγελάνου (Large Magellanic Cloud – LMC), μια γαλαξιακή δομή που περιστρέφεται γύρω από τον Γαλαξία μας σε απόσταση περίπου 160,000 ετών φωτός.
Μια αξέχαστη ανακάλυψη
«Έχετε ποτέ ξεφυλλίσει παλαιά άλμπουμ φωτογραφιών και βρήκατε ξαφνικά κάτι συναρπαστικό κρυμμένο στο φόντο μιας εικόνας, που κανείς δεν είχε παρατηρήσει ποτέ πριν;» δήλωσε ο Ντίλλμαν. «Τώρα φανταστείτε να το κάνετε αυτό σε κοσμική κλίμακα».
Η λάμψη ακτίνων-Χ, που ονομάστηκε XRT 200515, έλαμψε έντονα για περίπου 10 δευτερόλεπτα πριν εξαφανιστεί στα σκοτεινά βάθη του ουρανού. Ανιχνεύθηκε από το τηλεσκόπιο Chandra, το οποίο το κατέγραψε τυχαία τον Μάιο του 2020 ενώ παρατηρούσε τα κατάλοιπα ενός παλαιού αστέρα στο LMC.
Μοναδικά χαρακτηριστικά
Οι αστρονόμοι είναι ακόμη πιο περίεργοι λόγω του γεγονότος ότι το XRT 200515 παρουσίασε ορισμένα χαρακτηριστικά που φαίνεται να διαφέρουν από εκείνα που έχουν παρατηρηθεί σε άλλες άγνωστες ακτίνες Χ έξω από τον γαλαξία μας. Σύμφωνα με μια μελέτη που δημοσιεύτηκε τον τρέχοντα μήνα στο περιοδικό Monthly Notices of the Royal Astronomical Society, ο Ντίλλμαν και οι συνεργάτες του υποθέτουν ότι η μυστηριώδης ακτίνα θα μπορούσε να είναι η πρώτη του είδους που ανακαλύπτεται στο LMC.
Θεωρίες για την προέλευση
Η αιτία μπορεί να είναι ένα σύστημα που περιλαμβάνει δύο αστέρες μέσα στον γαλαξία. Ένας από αυτούς τους αστέρες θα μπορούσε να ένας μικρός, υπερ-συμπαγής αστέρας νετρονίων και ο άλλος ένας σύντροφος αστέρας σε τροχιά γύρω του.
Η έντονη βαρυτική δύναμη του αστέρα νετρονίων θα τραβούσε αέριο από τον «σύντροφο» αστέρα μέχρι να προκαλέσει μια θερμονουκλεακή έκρηξη, απελευθερώνοντας εκρήξεις ακτινών Χ.
Μια δεύτερη πιθανότητα είναι ότι πρόκειται για μια σπάνια, μαζική λάμψη που προέρχεται από μάγναστρο, πίσω από το LMC. Τα μάγναστρα είναι ένα είδη αστέρων νετρονίων με απίστευτα ισχυρά μαγνητικά πεδία, πολύ ισχυρότερα από αυτά των τυπικών νετρονικών αστέρων και μπορούν να απελευθερώσουν τεράστιες εκρήξεις ενέργειας σε κλάσματα δευτερολέπτου.
Ένα νέο αστρονομικό φαινόμενο;
Ίσως η πιο συναρπαστική πιθανότητα είναι ότι το XRT 200515 θα μπορούσε να είναι ένα εντελώς νέο είδος αστρονομικού φαινομένου – μια πιθανότητα που οι επιστήμονες ελπίζουν να αναγνωρίσουν σύντομα με τις μελλοντικές παρατηρήσεις των τηλεσκοπίων.
«Αυτή η ανακάλυψη μας θυμίζει ότι το διάστημα είναι δυναμικό και διαρκώς μεταβαλλόμενο, με συναρπαστικά φαινόμενα να συμβαίνουν συνέχεια» δήλωσε ο Ντίλλμαν.