Ο Μπετελγκέζ, το γνωστό φωτεινό άστρο στον αστερισμό του Ωρίωνα, θεωρούνταν επί μακρόν μεμονωμένος αστέρας. Ωστόσο, πρόσφατες επιστημονικές παρατηρήσεις αποκαλύπτουν την ύπαρξη ενός συνοδού άστρου, μιας νεαρής κίτρινης οντότητας που ονομάζεται «Σιγουάρχα».
Αν και ο συνοδός δεν μπορεί να παρατηρηθεί άμεσα, νέα δεδομένα καταδεικνύουν πώς διαταράσσει συνεχώς την ατμόσφαιρα του κόκκινου υπεργίγαντα.
Καθώς ο Μπετελγκέζ πλησιάζει προς το τέλος της αστρικής του ζωής, έχει διογκωθεί, αποκτώντας διάμετρο που ξεπερνάει εξακόσιες φορές εκείνη του Ήλιου, ενώ η ατμόσφαιρά του είναι ιδιαίτερα αραιή. Η «Σιγουάρχα» περιφέρεται πολύ κοντά του, βαθιά μέσα στα εξωτερικά στρώματα, προκαλώντας σημαντική αναστάτωση.
Μπετελγκέζ: Η ατμοσφαιρική παραμόρφωση και η τροχιακή περίοδος
Βασισμένη σε παρατηρήσεις από τα ραδιοτηλεσκόπια VLA και ALMA, η νέα μελέτη έδειξε ότι η ατμόσφαιρα του Μπετελγκέζ γίνεται περιοδικά ωοειδής.
Αυτή η σταδιακή παραμόρφωση συνδέεται με έναν κύκλο διακύμανσης περίπου 5,9 ετών, ο οποίος συμπίπτει με την πιθανή τροχιακή περίοδο της «Σιγουάρχα». Αν και οι αποδείξεις δεν αρκούν για την απόλυτη επιβεβαίωση, η παρουσία του συνοδού εξηγεί επιτυχώς τη μακροχρόνια μεταβλητότητα στη φωτεινότητα του άστρου, η οποία συνδυάζεται με τον γνωστότερο κύκλο των τετρακοσίων είκοσι πέντε ημερών.
Συμπεράσματα για τη διπλή φύση του άστρου
Αυτή η έρευνα αποτελεί την ισχυρότερη έως τώρα ένδειξη ότι ο Μπετελγκέζ είναι πράγματι ένα διπλό σύστημα αστέρων. Η συμπεριφορά του αποδεικνύεται πολύ πιο περίπλοκη από όσο πίστευαν παλαιότερα οι επιστήμονες, καθώς οι διακυμάνσεις στη θερμοκρασία και στη φωτεινότητα δεν αποτελούν απλώς προϊόν των εσωτερικών διεργασιών του ίδιου του υπεργίγαντα, αλλά επηρεάζονται καθοριστικά από την αθέατη παρουσία του συνοδού του.