Νέα αναφορά του φυσικού Richard Muller, ομότιμου καθηγητή του Πανεπιστημίου της Καλιφόρνια στο Μπέρκλεϊ, επαναφέρει στο προσκήνιο την υπόθεση του αστέρα «Νέμεσις» (Nemesis).
Σύμφωνα με τον Muller, ο ήλιος διαθέτει έναν αθέατο συνοδό αστέρα χαμηλής μάζας -πιθανότατα έναν κόκκινο νάνο- ο οποίος περιφέρεται γύρω από ένα κοινό κέντρο βάρους και διαταράσσει περιοδικά το Νέφος του Oort, προκαλώντας βροχές κομητών προς το εσωτερικό ηλιακό σύστημα.
Η περιοδικότητα των 26 εκατομμυρίων ετών και οι μαζικές εξαφανίσεις
Η θεωρία στηρίζεται στην παλαιοντολογική μελέτη των David Raup και Jack Sepkoski από το 1982, η οποία κατέγραψε μια ισχυρή περιοδικότητα 26 εκατομμυρίων ετών στις μαζικές εξαφανίσεις ειδών στη Γη. Ένα από τα κορυφαία κύματα εξαφάνισης σημειώθηκε πριν από 66 εκατομμύρια χρόνια, εξαφανίζοντας τους δεινόσαυρους.
Ο Muller υποστηρίζει ότι κάθε φορά που ο αστέρας Νέμεσις πλησιάζει στο πυκνότερο τμήμα του Νέφους του Oort, η βαρυτική του έλξη εκτρέπει δισεκατομμύρια κομήτες μακράς περιόδου, προκαλώντας βομβαρδισμούς που διαρκούν έως και ένα εκατομμύριο χρόνια. Ο ίδιος επισημαίνει ότι η κρατούσα άποψη περί πρόσκρουσης αστεροειδούς στο Γιουκατάν δεν αποκλείει το ενδεχόμενο ο εισβολέας να ήταν στην πραγματικότητα κομήτης.
Οι λόγοι που ο αστέρας παραμένει ανεντόπιστος
Παρά την τεχνολογική πρόοδο, ο αστέρας Νέμεσις δεν έχει παρατηρηθεί άμεσα. Ο Muller εξηγεί ότι, καθώς κινείται μαζί με τον Ήλιο γύρω από το κοινό κέντρο βάρους, εμφανίζει πολύ μικρή ιδία κίνηση στον ουράνιο θόλο, γεγονός που καθιστά εξαιρετικά δύσκολη την ξεχωριστή αναγνώρισή του.
Επιπλέον, εκτιμάται ότι η μάζα του ισοδυναμεί με τουλάχιστον το 5% της ηλιακής μάζας και ότι η τροχιά του βρίσκεται κοντά στο επίπεδο της εκλειπτικής. Αυτό σημαίνει ότι ο αστέρας χαμηλής φωτεινότητας (8ου ή 9ου μεγέθους) χάνεται ανάμεσα σε πολυάριθμα άλλα άστρα του υποβάθρου.
Προοπτικές έρευνας και εκτιμήσεις κινδύνου
Το Νέφος του Oort παραμένει μια θεωρητική σφαιρική περιοχή παγωμένων σωμάτων σε απόσταση έως και 1,6 ετών φωτός. Οι αστρονόμοι προσδοκούν ότι το αστεροσκοπείο Rubin θα προσφέρει νέα στοιχεία, εντοπίζοντας περισσότερους κομήτες μακράς περιόδου.
Όσον αφορά την ασφάλεια του πλανήτη, ο Muller καθησυχάζει ότι η επόμενη πιθανή βροχή κομητών από την προσέγγιση του αστέρα Νέμεσις δεν αναμένεται να συμβεί πριν από 12 έως 15 εκατομμύρια χρόνια.