Ένας από τους πιο παράξενους και διαδεδομένους αστικούς μύθους της αεροπορίας αφορά κάτι που ονομάζεται «μπλε πάγος». Πολλοί πιστεύουν πως όταν κάποιος χρησιμοποιεί την τουαλέτα στο αεροπλάνο, τα απόβλητα αποβάλλονται στον αέρα μέσω μιας μικρής πόρτας στο κάτω μέρος του αεροσκάφους – όπως συνέβαινε παλιά με τα τρένα, που άδειαζαν απευθείας στις ράγες.
Αν και η ιδέα να πέφτουν παγωμένα ανθρώπινα απόβλητα από τον ουρανό φαίνεται βγαλμένη από ταινία τρόμου, η πραγματικότητα είναι λίγο διαφορετική – αλλά όχι λιγότερο ανατριχιαστική.
Τι είναι ο «μπλε πάγος»;
Οι τουαλέτες των σύγχρονων αεροσκαφών δεν απορρίπτουν τα απόβλητα στον αέρα. Αντιθέτως, αυτά συλλέγονται σε ειδική δεξαμενή αποβλήτων μέσα στο αεροπλάνο, η οποία αδειάζει όταν το αεροσκάφος προσγειωθεί στο αεροδρόμιο. Για λόγους υγιεινής, το σύστημα αυτό περιέχει ένα μπλε απολυμαντικό υγρό που αναμειγνύεται με τα λύματα.
Ωστόσο, μερικές φορές μπορεί να υπάρξει διαρροή από τη δεξαμενή αποβλήτων ή από σωληνώσεις. Σ’ αυτές τις περιπτώσεις, το μίγμα απολυμαντικού και ανθρώπινων αποβλήτων μπορεί να παγώσει στην εξωτερική επιφάνεια του αεροσκάφους, καθώς οι θερμοκρασίες εκεί φτάνουν τους –60°C.
Καθώς το αεροσκάφος κατεβαίνει και οι θερμοκρασίες ανεβαίνουν, τα παγωμένα κομμάτια αυτού του μίγματος αποκολλώνται και πέφτουν στο έδαφος.
Υπάρχουν περιστατικά που έπεσε «μπλε πάγος» σε ανθρώπους ή σπίτια;
Ευτυχώς, τέτοια περιστατικά είναι σπάνια. Όμως δεν είναι ανύπαρκτα.
Το 2024, ένα σπίτι στο Νιου Τζέρσεϊ υπέστη σοβαρές ζημιές όταν κομμάτια πάγου, που θεωρήθηκαν βιοαπόβλητα από αεροσκάφος, διαπέρασαν τη στέγη. Οι ιδιοκτήτες, Πολ και Φάμπι Γκόμεζ, ανέφεραν πως ο πάγος διέλυσε τον τρίτο όροφο και προκάλεσε ζημιές στον δεύτερο, ευτυχώς χωρίς να τραυματιστεί κανείς.
Παρόμοιο περιστατικό είχε σημειωθεί στο Μπρίστολ του Ηνωμένου Βασιλείου το 2018, ενώ το 2015 μια ηλικιωμένη γυναίκα στην Ινδία τραυματίστηκε στον ώμο όταν κομμάτι μπλε πάγου βάρους 50 κιλών διαπέρασε την οροφή της.
Πόσο πιθανό είναι να πέσει «μπλε πάγος» πάνω σου;
Η Αρχή Πολιτικής Αεροπορίας (Civil Aviation Authority) χαρακτηρίζει τον κίνδυνο πτώσης τέτοιων πάγων ως «εξαιρετικά χαμηλό». Κατά μέσο όρο, αναφέρονται περίπου 25 περιστατικά τον χρόνο.
Με λίγα λόγια, όσο τρομακτικός κι αν ακούγεται ο μύθος του μπλε πάγου, η πιθανότητα να σε χτυπήσει κομμάτι παγωμένων αποβλήτων από αεροπλάνο είναι μικρότερη από το να σε χτυπήσει κεραυνός. Αν και η ιδέα σίγουρα προκαλεί αηδία, δεν χρειάζεται να κοιμάσαι με το ένα μάτι ανοιχτό κάθε φορά που περνά αεροπλάνο από πάνω σου.