Οι αστρονόμοι πίστευαν ότι τα απομεινάρια μιας έκρηξης υπερκαινοφανούς (supernova) ακολουθούν μια προβλέψιμη πορεία: μετά την αρχική, έντονη λάμψη, ψύχονται και εξασθενούν σταδιακά για χιλιάδες χρόνια. Ωστόσο, νέες παρατηρήσεις του διαστημικού τηλεσκοπίου ακτίνων Χ Chandra της NASA αποκάλυψαν ότι αρκετά από αυτά τα «νεκρά» άστρα συμπεριφέρονται πολύ διαφορετικά. Στον γαλαξία Messier 83 (M83), που βρίσκεται […]
Αστρονόμοι που αξιοποίησαν το διαστημικό τηλεσκόπιο James Webb αποκάλυψαν μια απρόσμενη ιδιότητα του γνωστού «Pink Planet», ενός εξωπλανήτη περίπου 57 έτη φωτός μακριά από τη Γη. Σύμφωνα με τα νέα δεδομένα, η ατμόσφαιρά του φαίνεται να περιέχει «αλατώδη» σύννεφα, ένα φαινόμενο που δεν είχε επιβεβαιωθεί ποτέ μέχρι σήμερα σε παρόμοιο ψυχρό ουράνιο σώμα. Ο πλανήτης, […]
Έναν νέο πάλσαρ χιλιοστού του δευτερολέπτου ανακάλυψαν αστρονόμοι χρησιμοποιώντας το ραδιοτηλεσκόπιο Murchison Widefield Array (MWA), στο πλαίσιο της συνεχιζόμενης έρευνας Southern-sky MWA Rapid Two-metre (SMART). Η ανακάλυψη δημοσιεύθηκε στο αποθετήριο arXiv και έχει γίνει δεκτή προς δημοσίευση στο περιοδικό The Astrophysical Journal Letters. Οι πάλσαρ είναι εξαιρετικά μαγνητισμένοι, ταχύτατα περιστρεφόμενοι αστέρες νετρονίων που εκπέμπουν δέσμες […]
Αστρονόμοι εντόπισαν δύο σπάνιους εξωπλανήτες τύπου «super-puff», οι οποίοι είναι τόσο αραιοί σε πυκνότητα ώστε είναι λιγότερο πυκνοί ακόμη και από μαλλί της γριάς, παρότι έχουν μέγεθος παρόμοιο με αυτό του Δία. Η ανακάλυψη, που πραγματοποιήθηκε από διεθνή ομάδα με επικεφαλής το Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης και δημοσιεύτηκε στο Monthly Notices of the Royal Astronomical Society, […]
Οι αστρονόμοι εντόπισαν για πρώτη φορά ένα από τα πιο σπάνια και βίαια γεγονότα στο Σύμπαν: μια μαύρη τρύπα ενδιάμεσης μάζας να κομματιάζει και να καταπίνει έναν λευκό νάνο (ένα εξαιρετικά πυκνό, νεκρό άστρο). Η ανακάλυψη έγινε από το διαστημικό τηλεσκόπιο Einstein Probe και τα αποτελέσματα δημοσιεύθηκαν στο επιστημονικό περιοδικό Science Bulletin. Πώς έγινε η […]
Μπορεί ένας γαλαξίας να αφήσει πίσω του απόνερα; Στο ερημικό περιβάλλον του μεσογαλαξιακού χώρου, το αέριο είναι τόσο αραιό που κάνει το πιο προηγμένο κενό αέρος στη Γη να μοιάζει συμπυκνωμένο. Κι όμως, οι αστρονόμοι μόλις ανακάλυψαν έναν γαλαξία που κάνει ακριβώς αυτό: «οργώνει» αυτό το σχεδόν απόλυτο κενό με τόσο μεγάλη ταχύτητα, που έχει […]
Στο εσωτερικό γιγάντιων πλανητών όπως ο Δίας και ο Κρόνος, το ήλιο βρίσκεται κάτω από ακραίες πιέσεις, εκατομμύρια φορές μεγαλύτερες από αυτές της Γης. Σε αυτές τις συνθήκες, το ήλιο αλλάζει μορφή και επηρεάζει τη δομή και το μαγνητικό πεδίο των πλανητών. Μια διεθνής ομάδα επιστημόνων κατάφερε για πρώτη φορά στο εργαστήριο να συμπιέσει το […]
Μια σπάνια έκρηξη, που συμβαίνει μια φορά σε κάθε ανθρώπινη ζωή, μπορεί να κάνει ένα «νέο» αστέρι να εμφανιστεί ξαφνικά στον ουρανό. Πρόκειται για το αστρικό σύστημα T Coronae Borealis (T CrB), γνωστό και ως «Blaze Star», το οποίο αναμένεται να λάμψει τόσο δυνατά, που θα ανταγωνίζεται σε φωτεινότητα τον Πολικό Αστέρα. Τι είναι η […]
Φανταστείτε να στέκεστε πάνω από μια αναμμένη ψησταριά μέσα στην ντάλα του καλοκαιριού. Η ζέστη είναι ανυπόφορη, έτσι; Κι όμως, η κατάσταση αυτή δεν είναι τίποτα μπροστά σε αυτό που βιώνει ο εξωπλανήτης HD 80606 b, ένας πραγματικός κοσμικός «Grillmaster» που βρίσκεται σε απόσταση περίπου 217 ετών φωτός από τη Γη. Σύμφωνα με νέα μελέτη […]
Αστρονόμοι ανέφεραν την ανακάλυψη ενός ασυνήθιστου μεταβατικού φαινομένου ακτίνων Χ (X-ray transient) που εντοπίστηκε από το διαστημικό τηλεσκόπιο Einstein Probe και δεν ταιριάζει με καμία γνωστή κατηγορία κοσμικών εκρήξεων. Η μελέτη, η οποία περιλαμβάνει ανάλυση σε πολλά διαφορετικά μήκη κύματος, δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Monthly Notices of the Royal Astronomical Society. Στις 5 Μαρτίου 2024, το […]
Ο εσωτερικός και μεγαλύτερος δορυφόρος του Άρη, ο Φόβος, αποτελεί εδώ και καιρό ένα αίνιγμα για τους πλανητικούς επιστήμονες. Η κοινότητα παραμένει διχασμένη ανάμεσα σε δύο θεωρίες: αν πρόκειται για έναν αιχμαλωτισμένο αστεροειδή ή αν σχηματίστηκε από τα συντρίμμια που εκτοξεύτηκαν όταν ένας γιγάντιος προσκρουστήρας χτύπησε την επιφάνεια του Άρη. Φόβος Το κλειδί για την […]
Μακρινός γαλαξίας με το παρατσούκλι «Shadow Blaster» αποκάλυψε μια αναπάντεχη πηγή κοσμικών νετρίνων: την ακραία δημιουργία νέων άστρων αντί για μια υπερμεγέθη μαύρη τρύπα. Η ανακάλυψη υποδηλώνει ότι οι κρυμμένοι, γεμάτοι σκόνη γαλαξίες έντονης αστρογένεσης (starburst galaxies) θα μπορούσαν να ευθύνονται για ένα σημαντικό ποσοστό των νετρίνων υψηλής ενέργειας στο Σύμπαν. Αστρονόμοι, χρησιμοποιώντας τη συστοιχία […]
Ένα πρωτοποριακό μοντέλο που προβλέπει πώς μεταβάλλεται η εκπομπή βαρυτικών κυμάτων όταν ένα διπλό σύστημα μαύρων τρυπών κινείται μέσα σε σκοτεινή ύλη ανέπτυξαν πρόσφατα οι φυσικοί. Τα βαρυτικά κύματα είναι ρυτιδώσεις στον χωροχρόνο που δημιουργούνται από συμπαγή αντικείμενα τα οποία περιδινούνται μαζί σε έναν κοσμικό χορό που καταλήγει σε μια βίαιη σύγκρουση. Στην παρουσία σκοτεινής […]
Ένα μικρό κομμάτι πετρώματος που ανασύρθηκε από τον πυθμένα του Ειρηνικού Ωκεανού το 1976 προσφέρει στους επιστήμονες νέα στοιχεία για ένα αρχαίο κοσμικό συμβάν. Πριν από περισσότερα από εκατό εκατομμύρια χρόνια, δύο αστέρες νετρονίων συγκρούστηκαν. Η ισχυρή έκρηξη κιλονόβα που προέκυψε έστειλε ένα «κύμα» μακρόβιων στοιχείων, όπως ισότοπα πλουτωνίου, μέσα στο διάστημα. Τελικά, αυτά τα […]
Αν και το Παρατηρητήριο Κατοικήσιμων Κόσμων (Habitable Worlds Observatory – HWO) βρίσκεται ακόμη σε φάση σχεδιασμού και αναμένεται να εκτοξευθεί τη δεκαετία του 2040, μια νέα επιστημονική μελέτη με επικεφαλής τον Daniel Jaffe από το Πανεπιστήμιο του Τέξας στο Όστιν υποστηρίζει ότι το τηλεσκόπιο πρέπει να εξοπλιστεί με μια πρωτοποριακή δυνατότητα: τη φασματοσκοπία εγγύς υπερύθρου […]
Η χρήση του διαστημικού τηλεσκοπίου James Webb (JWST) για την παρατήρηση του εξωπλανήτη 55 Cancri e (55 Cnc e) προσφέρει νέα δεδομένα για τη σύνθεση και τη δυναμική των κόσμων που καλύπτονται από λάβα. Ο συγκεκριμένος πλανήτης, ο οποίος χαρακτηρίζεται ως «Υπερ-Γαία» με ακτίνα 1.88 φορές και μάζα 8 φορές μεγαλύτερη από τη Γη, βρίσκεται […]
