Αναρωτηθήκατε ποτέ γιατί συνεχίζετε να ακούτε κάποια τραγούδια παρόλο που σας κάνουν να αισθάνεστε θλιμμένοι; Το ίδιο και οι επιστήμονες. Έχουν δοθεί διάφορες εξηγήσεις, αλλά μια νέα μελέτη μπορεί να βρήκε επιτέλους την απάντηση και είναι πολύ πιο απλή από ό,τι νομίζαμε κάποτε.
Οι ερευνητές προτείνουν ότι ακούμε λυπητερά τραγούδια απλώς και μόνο επειδή βρίσκουμε ευχαρίστηση στο συναίσθημα της θλίψης που προκαλεί η μουσική αυτή.
«Υποθέτω ότι μέρος της ανθρώπινης ύπαρξης είναι ότι δεν μπορούμε να διαχειριστούμε την ιδέα ότι υπάρχει κάτι παράξενα ευχάριστο στο αρνητικό συναίσθημα» ανέφερε ο Emery Schubert από το Πανεπιστήμιο της Νέας Νότιας Ουαλίας στην Αυστραλία. «Αλλά τι γίνεται με τους ανθρώπους που στην πραγματικότητα απλά λένε: “Λοιπόν, ο λόγος που αγαπώ πραγματικά αυτό το κομμάτι μουσικής είναι επειδή με κάνει να λυπάμαι;”. Ποιος θα πει ότι κάνουν λάθος;»
Η μελέτη
Ο Schubert ζήτησε από 50 άτομα να σκεφτούν ένα μουσικό κομμάτι που αγαπούν αλλά το θεωρούν επίσης λυπητερό – οι απαντήσεις κυμαίνονταν από τον Μπετόβεν μέχρι την Taylor Swift. Στη συνέχεια, οι συμμετέχοντες απάντησαν σε ένα διαδικτυακό ερωτηματολόγιο σχετικά με τα συναισθήματα που ένιωσαν ακούγοντας το κομμάτι που επέλεξαν.
Μετά, τους ζητήθηκε να φανταστούν αν η θλίψη στη μουσική αφαιρούνταν. Συνολικά, δήλωσαν ότι αυτό θα τους έκανε να εκτιμήσουν λιγότερο τη μουσική, ενώ το 82% δήλωσε ότι η θλίψη πρόσθεσε στην απόλαυσή τους.
Σε μια άλλη πτυχή του πειράματος, ο Σούμπερτ ζήτησε από άλλα 53 άτομα να προσδιορίσουν ένα μουσικό κομμάτι που αγαπούν και θα θεωρούσαν “συγκινητικό”. Αυτοί οι συμμετέχοντες ανέφεραν ευρέως ότι ένιωθαν θλίψη ενώ άκουγαν το κομμάτι που είχαν επιλέξει, παρά το γεγονός ότι το απολάμβαναν.
Από αυτά τα ευρήματα, ο Schubert λέει ότι συχνά συγχέουμε το συναίσθημα της “λύπης” και της “συγκίνησης” και, ως αποτέλεσμα, βιώνουμε μια άμεση σχέση μεταξύ της λύπης και της συνολικής ευχαρίστησης.
Ωστόσο, ορισμένοι αμφισβήτησαν την ακρίβεια της μελέτης. Ο Tuomas Eerola από το Πανεπιστήμιο Durham δήλωσε ότι αμφιβάλλει αν μπορούμε να “αφαιρέσουμε” τη θλίψη από ένα τραγούδι που θεωρείται γενικά λυπητερό. «Όλη η μελέτη βασίζεται στην υπόθεση ότι οι ακροατές είναι ικανοί να διαχωρίσουν τέλεια τα συναισθηματικά τους αίτια μεταξύ τους όσον αφορά την αγαπημένη τους μουσική» ανέφερε.
