Όλοι γνωρίζουν ότι η υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ είναι επιβλαβής για την υγεία μας, αλλά μια νέα μελέτη αποκαλύπτει ότι ακόμη και η χαμηλή κατανάλωση αλκοόλ μπορεί να βλάψει τον εγκέφαλο.
Μια ομάδα ερευνητών από τις ΗΠΑ συνέδεσε την αυξημένη κατανάλωση αλκοόλ με μειωμένη αιμάτωση του εγκεφάλου (ροή αίματος) και λεπτότερο φλοιό (το τμήμα του εγκεφάλου όπου διεξάγονται οι περισσότερες ανώτερες νοητικές λειτουργίες).
Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι αυτά τα σημάδια παρατηρήθηκαν σε άτομα που κατανάλωναν έως 60 ποτά το μήνα για τους άνδρες και έως 30 το μήνα για τις γυναίκες. Ένα ποτό ισοδυναμεί με 14 γραμμάρια καθαρής αιθανόλης, δηλαδή, σε γενικές γραμμές, ένα μπουκάλι μπύρα, ένα μικρό ποτήρι κρασί ή ένα σφηνάκι αλκοολούχου ποτού.
Η διατήρηση κάτω από αυτά τα επίπεδα συνιστάται εδώ και καιρό, αν και οι τελευταίες διατροφικές οδηγίες των ΗΠΑ δεν καθορίζουν πλέον ένα ασφαλές ημερήσιο όριο.
Επιπλέον, οι ερευνητές διαπίστωσαν μια συσχέτιση μεταξύ της κατανάλωσης αλκοόλ, της ηλικίας και των μετρήσεων της ροής του αίματος και του πάχους του εξωτερικού στρώματος του εγκεφάλου – του φλοιού.
Τα ευρήματα υποδηλώνουν ότι είναι πιθανό οι επιπτώσεις ακόμη και μιας περιστασιακής κατανάλωσης αλκοόλ να συσσωρεύονται με την πάροδο του χρόνου.
«Η κατανάλωση αλκοόλ που θεωρείται «χαμηλού κινδύνου» μπορεί να έχει συνέπειες για την ακεραιότητα του φλοιώδους ιστού, ιδίως με την πρόοδο της ηλικίας», γράφουν οι ερευνητές στη δημοσιευμένη μελέτη τους. «Αυτά τα αποτελέσματα ενδέχεται να έχουν επιπτώσεις στις τρέχουσες στρατηγικές μείωσης των βλαβών και στις κατευθυντήριες γραμμές δημόσιας υγείας σχετικά με την κατανάλωση αλκοόλ».
Στη μελέτη συμμετείχαν 45 υγιείς ενήλικες ηλικίας από 22 έως 70 ετών, χωρίς ιστορικό διαταραχής χρήσης αλκοόλ ή υπερβολικής κατανάλωσης αλκοόλ κατά το τελευταίο έτος.
Τους τέθηκαν ερωτήσεις σχετικά με τις συνήθειες κατανάλωσης αλκοόλ τους κατά το τελευταίο έτος, τα τελευταία τρία χρόνια και καθ’ όλη τη διάρκεια της ζωής τους.
Συνολικά, η μέση κατανάλωση αλκοόλ για όλους τους συμμετέχοντες ήταν 21 ποτά τον μήνα, σε όλη τη διάρκεια της ζωής τους. Το εύρος των τιμών κυμαινόταν από 1 έως 54 ποτά τον μήνα.
Στη συνέχεια, τα δεδομένα από αυτές τις απαντήσεις συσχετίστηκαν με εικόνες μαγνητικής τομογραφίας που μέτρησαν τον όγκο και το πάχος του φλοιού, καθώς και με μετρήσεις της αιμάτωσης του εγκεφάλου, οι οποίες ήταν διαθέσιμες για 27 από τους συμμετέχοντες. Αυτές οι εξετάσεις πραγματοποιήθηκαν μόνο μία φορά – οι εθελοντές της μελέτης δεν παρακολουθήθηκαν σε βάθος χρόνου.
Και ενώ το πάχος του φλοιού συνδέθηκε με τα επίπεδα κατανάλωσης αλκοόλ, η συσχέτιση ήταν ισχυρότερη με την αιμάτωση του εγκεφάλου. Αυτό υποδηλώνει ότι τα επίπεδα αλκοόλ θα μπορούσαν να έχουν μεγαλύτερη επίδραση στη ροή του αίματος, η οποία με τη σειρά της ενέχει τον κίνδυνο βλάβης στον εγκεφαλικό ιστό.
Όπως και με το υπόλοιπο σώμα, η ισχυρή κυκλοφορία στον εγκέφαλο είναι ζωτικής σημασίας για τη μεταφορά οξυγόνου και θρεπτικών ουσιών όπου χρειάζονται και για την απομάκρυνση των αποβλήτων.
«Συνολικά, τα ευρήματα ενδέχεται να αντανακλούν τις σωρευτικές επιπτώσεις της χαμηλής κατανάλωσης αλκοόλ κατά τη διάρκεια της ζωής, η οποία, σε συνδυασμό με την ηλικία, συνέβαλε στη συνεργιστική μείωση της αιμάτωσης και του πάχους του φλοιού», γράφουν οι ερευνητές.
Αν και η συγκεκριμένη μελέτη δεν εμβαθύνει στους λόγους αυτής της συσχέτισης, γνωρίζουμε ήδη πολλά για τις επιπτώσεις του αλκοόλ. Οι ερευνητές υποδεικνύουν ότι το οξειδωτικό στρες – η βιολογική φθορά στην οποία μπορεί να συμβάλλει το αλκοόλ – είναι πιθανό να αποτελεί έναν από τους βασικούς παράγοντες σε αυτή την περίπτωση.
Υπάρχουν ορισμένες επιφυλάξεις που πρέπει να ληφθούν υπόψη: Η μελέτη δεν δείχνει άμεση αιτιώδη συνάφεια, εν μέρει επειδή καταγράφει ένα μόνο χρονικό σημείο. Επίσης, οι συνήθειες κατανάλωσης αλκοόλ αναφέρθηκαν από τους ίδιους τους συμμετέχοντες, οπότε ενδέχεται να μην είναι απολύτως ακριβείς, ενώ δεν ελήφθησαν υπόψη παράγοντες όπως η διατροφή και η άσκηση.
Ακόμη και λαμβάνοντας υπόψη αυτούς τους περιορισμούς, αυτά είναι αξιοσημείωτα ευρήματα που ταιριάζουν με μια αυξανόμενη τάση στην έρευνα για την υγεία. Αρκετές μελέτες αμφισβητούν πλέον την ιδέα ότι υπάρχει ένα «ασφαλές» επίπεδο κατανάλωσης αλκοόλ όσον αφορά την υγεία μας.
Στην πραγματικότητα, οι τελευταίες επίσημες διατροφικές οδηγίες υγείας των ΗΠΑ, που ενημερώθηκαν νωρίτερα φέτος, δεν προσδιορίζουν συγκεκριμένη ποσότητα αλκοόλ που οι άνθρωποι πρέπει να μην υπερβαίνουν: Αντ’ αυτού, αναφέρουν ότι οι άνθρωποι πρέπει να «καταναλώνουν λιγότερο αλκοόλ για καλύτερη συνολική υγεία».
Με αυτή τη νέα μελέτη και τα ευρήματα που έχουν δημοσιευτεί στο παρελθόν, ίσως ήρθε η ώρα να επανεξετάσετε πόσο σπάνια θα θέλατε να είναι αυτά τα σποραδικά ποτά.
Χρειαζόμαστε περισσότερη έρευνα, καταλήγουν οι ερευνητές, «για να κατανοήσουμε καλύτερα τις λειτουργικές νευροβιολογικές επιπτώσεις της κατανάλωσης αλκοόλ «χαμηλού κινδύνου» στους ενήλικες».