Ο πλανήτης Δίας φιλοξενεί περισσότερα από 100 φεγγάρια, με την πλειονότητα της προσοχής να επικεντρώνεται στους τέσσερις γαλιλαϊκούς δορυφόρους: Ιώ, Ευρώπη, Γανυμήδη και Καλλιστώ.
Ωστόσο, οι μικρότεροι και λιγότερο γνωστοί δορυφόροι του Δία μπορούν να προσφέρουν στους αστρονόμους βασικές γνώσεις για την ιστορία του ηλιακού συστήματος, καθώς έχουν παραμείνει ευρέως αμετάβλητοι.
ESA: Στόχευση σε έναν σκοτεινό και ακανόνιστο κόσμο
Διεθνής ερευνητική ομάδα έριξε φως σε έναν από τους μικρότερους δορυφόρους του Δία, την Καλλιχόρη. Πρόκειται για έναν ακανόνιστο δορυφόρο με μέση διάμετρο 3,8 χιλιομέτρων και εξαιρετικά μη κυκλική τροχιά.
Η μελέτη δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Nature και πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο προετοιμασίας για μια προγραμματισμένη κοντινή διέλευση του σκάφους Jupiter Icy Moons Explorer (JUICE) της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Διαστήματος (ESA), το οποίο αναμένεται να φτάσει στο σύστημα του Δία το 2031.
Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν δεδομένα από το διαστημικό τηλεσκόπιο Hubble της NASA και το Gran Telescopio de Canarias. Τα ευρήματα έδειξαν ότι η γεωμετρική ανακλαστικότητα (άλμπεδο) της Καλλιχόρης είναι μόλις 3,7%, γεγονός που σημαίνει ότι ο ακανόνιστος αυτός δορυφόρος είναι εξαιρετικά σκοτεινός.
Τα μυστικά των ακανόνιστων δορυφόρων
Παράλληλα, οι επιστήμονες περιόρισαν τα περιθώρια σφάλματος της τροχιάς της Καλλιχόρης κατά 80%. Η ακρίβεια αυτή επιτρέπει στους σχεδιαστές της αποστολής JUICE να υπολογίσουν καλύτερα τη τροχιά διέλευσης, αυξάνοντας σημαντικά τις πιθανότητες για μια κοντινή προσέγγιση τον Οκτώβριο του 2031.
Ενώ οι μεγάλοι δορυφόροι όπως η Ευρώπη έχουν υποστεί σημαντικές γεωλογικές αλλαγές, οι ακανόνιστοι δορυφόροι προσφέρουν ένα αρχέγονο δείγμα του πρώιμου ηλιακού συστήματος. Από τα 456 γνωστά φεγγάρια του ηλιακού συστήματος, εκτιμάται ότι τα 396 είναι ακανόνιστα.
Το σκάφος JUICE, το οποίο εκτοξεύθηκε τον Απρίλιο του 2023, έχει ως κύριο στόχο τη μελέτη των παγωμένων γαλιλαϊκών δορυφόρων. Επιπλέον, προγραμματίζεται να γίνει το πρώτο διαστημικό σκάφος που θα εισέλθει σε τροχιά γύρω από φεγγάρι άλλου πλανήτη, τον Γανυμήδη, το 2034.