Ο εκπληκτικής όψης γαλαξίας «NGC 2775» βρίσκεται 67 εκατομμύρια έτη φωτός μακριά από τη Γη. Λόγω της απόστασής του, το φως του χρειάστηκε τόσα πολλά χρόνια για να φτάσει μέχρι εμάς, που ουσιαστικά βλέπουμε τον γαλαξία όπως ήταν λίγο πριν εξαφανιστούν οι δεινόσαυροι.
Ένας γαλαξίας που… δεν ταιριάζει πουθενά
Το πιο ενδιαφέρον στοιχείο για αυτό το κοσμικό «τέρας» είναι ότι οι αστρονόμοι δεν μπορούν να το κατατάξουν με σαφήνεια σε κάποια γνωστή κατηγορία γαλαξιών.
Οι γαλαξίες είναι τεράστιες συγκεντρώσεις από άστρα, σκόνη, αέριο και σκοτεινή ύλη, που συγκρατούνται με τη βοήθεια της βαρύτητας.
Οι περισσότεροι από αυτούς έχουν στο κέντρο τους μια υπερμεγέθη μαύρη τρύπα, η οποία καταπίνει ύλη που πλησιάζει πολύ κοντά, προκαλώντας τη δημιουργία φωτεινής λάμψης στο κέντρο του γαλαξία.
Οι πιο γνωστοί τύποι γαλαξιών είναι οι σπειροειδείς με τα όμορφα, καμπυλωτά τους «χέρια», οι ελλειπτικοί που μοιάζουν με θολές κουκκίδες στον ουρανό και οι ακανόνιστοι. Υπάρχει και μια ενδιάμεση κατηγορία, οι φακοειδείς (lenticular) γαλαξίες, που συνδυάζουν χαρακτηριστικά των σπειροειδών και των ελλειπτικών.
Η μελέτη του NGC 2775
Η εικόνα που βλέπουμε τραβήχτηκε από το Διαστημικό Τηλεσκόπιο Hubble, και δείχνει έναν γαλαξία με τεράστιο, ομοιόμορφο κεντρικό πυρήνα χωρίς εμφανή χαρακτηριστικά – κάτι που θυμίζει ελλειπτικό γαλαξία.
Οι ελλειπτικοί γαλαξίες πιστεύεται ότι σχηματίζονται από συγκρούσεις ή συγχωνεύσεις άλλων γαλαξιών, οι οποίες σβήνουν τα πολύπλοκα χαρακτηριστικά τους.
Ωστόσο, τα εξωτερικά τμήματα του NGC 2775 δείχνουν ξεκάθαρη δομή, με σπειροειδείς βραχίονες που φαίνεται να περιέχουν κόκκινες και μπλε περιοχές, σημάδια δηλαδή ενεργής δημιουργίας άστρων.
Άρα τι είναι τελικά; Σπειροειδής; Ελλειπτικός; Φακοειδής;
Το πρόβλημα της οπτικής γωνίας
Με τους γαλαξίες έχουμε ένα μεγάλο πρόβλημα: τους βλέπουμε μόνο από μία οπτική γωνία.
Σε αντίθεση με πλανήτες και φεγγάρια του Ηλιακού Συστήματος, στους οποίους μπορούμε να στείλουμε διαστημόπλοια για να τους δούμε από όλες τις πλευρές, οι γαλαξίες είναι πολύ μακριά για κάτι τέτοιο.
Αυτό σημαίνει ότι βλέπουμε μόνο την όψη τους όπως φαίνεται από τη Γη, κάτι που περιορίζει την κατανόηση της πραγματικής τους δομής.
Μήπως είναι φακοειδής;
Ο NGC 2775 μπορεί να είναι φακοειδής γαλαξίας, δηλαδή:
- Ένας παλιός σπειροειδής που συγχωνεύτηκε με άλλους.
- Ή ένας γαλαξίας που εξαντλήθηκε από αέριο και σκόνη και σταμάτησε να σχηματίζει νέα άστρα, χάνοντας τα «χέρια» του.
Σημάδια από το παρελθόν
Υπάρχουν ενδείξεις ότι ο NGC 2775 συγχωνεύτηκε με άλλους γαλαξίες στο παρελθόν. Αυτές περιλαμβάνουν μια τεράστια ουρά από αέριο υδρογόνου, μήκους 100.000 ετών φωτός, η οποία δε φαίνεται στις εικόνες του Hubble.
Αυτή η «ουρά» ίσως είναι το απομεινάρι από έναν ή περισσότερους γαλαξίες που καταστράφηκαν και απορροφήθηκαν από τον NGC 2775.
Ίσως, τελικά, αυτή η συγχώνευση να είναι ο λόγος που ο γαλαξίας δείχνει τόσο παράξενος σήμερα.
Προς το παρόν, οι επιστήμονες δεν μπορούν να αποφανθούν με βεβαιότητα για την ταξινόμηση του NGC 2775. Αυτός ο μυστηριώδης και παράξενος γαλαξίας συνεχίζει να αψηφά κάθε ορισμό – και να μαγεύει.