Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή κατέφυγε σε έκτακτες εξουσίες για να αναγκάσει τη Meta να αποκαταστήσει τη δωρεάν πρόσβαση στο WhatsApp για τα chatbots που έχουν αναπτυχθεί από ανταγωνιστικούς παρόχους τεχνητής νοημοσύνης, εν αναμονή της ολοκλήρωσης της αντιμονοπωλιακής έρευνας της ρυθμιστικής αρχής.
Το σπάνιο αυτό προσωρινό μέτρο κρίθηκε απαραίτητο «για την πρόληψη σοβαρής και ανεπανόρθωτης ζημίας στον ανταγωνισμό» στην αγορά των AI βοηθών γενικής χρήσης.
Αυτή είναι μόλις η δεύτερη φορά που η Ευρωπαϊκή Ένωση κάνει χρήση αυτής της έκτακτης εξουσίας τα τελευταία 20 χρόνια. Η απόφαση ακολουθεί την έναρξη επίσημης έρευνας τον Δεκέμβριο του 2025 σχετικά με το αν η Meta καταχράστηκε τη δεσπόζουσα θέση της στην αγορά, αποκλείοντας τα AI chatbots τρίτων από την πλατφόρμα μηνυμάτων του WhatsApp.
Αν και η Meta επανέφερε αργότερα την πρόσβαση στους ανταγωνιστές της «έναντι αμοιβής» τον Μάρτιο, η κίνηση αυτή φάνηκε να παραβιάζει τους κανόνες ανταγωνισμού της ΕΕ. Τώρα, η Κομισιόν διατάσσει τη Meta να επαναφέρει την πρόσβαση των τρίτων δημιουργών AI υπό τους ίδιους όρους και προϋποθέσεις που ίσχυαν πριν από την απαγόρευση, οι οποίοι ήταν «ιδιαίτερα αξιοσημείωτο, δωρεάν».
Η σημασία των προσωρινών μέτρων
Σύμφωνα με δήλωση της Ευρωπαίας Επιτρόπου Ανταγωνισμού, Teresa Ribera, σε αγορές που εξελίσσονται με ραγδαίους ρυθμούς, ο ανταγωνισμός μπορεί να χαθεί πολύ πριν ληφθεί μια τελική απόφαση. Τα προσωρινά μέτρα θα παραμείνουν σε ισχύ για όλη τη διάρκεια της έρευνας, ώστε να αποτραπεί μια ζημιά που θα ήταν σχεδόν αδύνατο να αποκατασταθεί, διασφαλίζοντας παράλληλα μια βασική πύλη εισόδου για την προσέγγιση των Ευρωπαίων καταναλωτών.
Η Meta έχει προθεσμία μέχρι τις 15 Ιουνίου για να συμμορφωθεί με την απόφαση. Η ευρύτερη αντιμονοπωλιακή έρευνα βρίσκεται σε εξέλιξη, χωρίς να έχει οριστεί ακόμη ημερομηνία για τη νομική της ολοκλήρωση. Εάν η εταιρεία αγνοήσει τη διαταγή, ενδέχεται να βρεθεί αντιμέτωπη με πρόστιμα που αγγίζουν το 10% των ετήσιων εσόδων της, ποσό που αντιστοιχεί σε περίπου 20 δισεκατομμύρια δολάρια με βάση τα κέρδη του 2025.
Αντιδράσεις και επόμενα βήματα
Εκπρόσωπος της Meta απέρριψε την υπόθεση ως αβάσιμη και δήλωσε ότι η εταιρεία σκοπεύει να ασκήσει έφεση κατά της απόφασης.
Από την πλευρά της, η Meta υποστηρίζει ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αποφάσισε ότι η OpenAI και ορισμένες από τις μεγαλύτερες εταιρείες στον κόσμο μπορούν να χρησιμοποιούν το επί πληρωμή προϊόν WhatsApp Business εντελώς δωρεάν, κάνοντας λόγο για μια ρυθμιστική υπέρβαση που επιδοτείται από τις πολλές ευρωπαϊκές επιχειρήσεις οι οποίες πληρώνουν κανονικά για την υπηρεσία.