Στα βάθη του σύμπαντος εμφανίζονται μυστηριώδεις και ισχυρές φωτεινές μπλε κοσμικές εκρήξεις που ονομάζονται Luminous Fast Blue Optical Transients (LFBOT).
Μια νέα έρευνα φαίνεται να δίνει επιτέλους απαντήσεις για την προέλευση αυτών των παράξενων λάμψεων. Η πρώτη τέτοια έκρηξη εντοπίστηκε το 2018 και έκτοτε έχουν ανιχνευθεί μόλις 14, δημιουργώντας ένα δυσεπίλυτο μυστήριο για τους αστρονόμους. Τώρα, η ομάδα πίσω από τη νέα μελέτη πιστεύει ότι τα γεγονότα αυτά προκαλούνται όταν ένα συμπαγές αστρικό υπόλειμμα, όπως μια μαύρη τρύπα ή ένας αστέρας νετρονίων, προσκρούει στην πιο καυτή κατηγορία άστρων του σύμπαντος, τα τεράστια αστρικά σώματα που ονομάζονται άστρα Wolf-Rayet.
Τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά των μπλε εκρήξεων
Οι επιστήμονες προσπαθούν να κατανοήσουν την προέλευση των LFBOT εδώ και αρκετό καιρό, προτείνοντας διάφορα μοντέλα. Το ενδιαφέρον πηγάζει από το γεγονός ότι οι LFBOT εξελίσσονται αξιοσημείωτα ταχύτερα από άλλες κοσμικές εκρήξεις, φτάνοντας στην κορύφωσή τους και σβήνοντας μέσα σε λίγες μόνο ημέρες. Ξεχωρίζουν επίσης για το μοναδικό τους χρώμα: παραμένουν μπλε κατά το μεγαλύτερο μέρος της εξέλιξής τους, γεγονός που υποδηλώνει ότι παραμένουν απίστευτα θερμές καθ’ όλη τη διάρκεια του φαινομένου.
Γιατί απορρίπτονται τα προηγούμενα μοντέλα
Άλλες πιθανές πηγές που είχαν προταθεί περιλάμβαναν τον θάνατο μαζικών άστρων σε σούπερνοβα κατάρρευσης πυρήνα ή ακραία γεγονότα παλιρροϊκής διαταραχής (TDE), όπου μαύρες τρύπες κατασπαράζουν άστρα. Ωστόσο, η ανάλυση των γαλαξιών που φιλοξενούν αυτά τα φαινόμενα έδειξε ότι οι LFBOT εμφανίζονται σε πολύ διαφορετικά περιβάλλοντα από εκείνα που δημιουργούνται από σούπερνοβα και δεν συμβαίνουν στις περιοχές που συνήθως αναμένονται για τα γεγονότα παλιρροϊκής διαταραχής.
Η διαδικασία της αστρικής σύγκρουσης
Σύμφωνα με την ερευνητική ομάδα, το μοντέλο της συγχώνευσης ενός συμπαγούς αντικειμένου με ένα άστρο Wolf-Rayet εξηγεί πλήρως όλες τις ιδιότητες των LFBOT. Αυτές οι συγχωνεύσεις φαίνεται να προτιμούν λιγότερο μαζικούς γαλαξίες με έντονη αστρογέννηση. Στα δυαδικά συστήματα που δημιουργούνται, το ένα άστρο αφαιρεί ύλη από το άλλο, μετατρέποντάς το σε άστρο Wolf-Rayet. Τελικά, το συμπαγές υπόλειμμα που προκύπτει από την έκρηξη σούπερνοβα του συνοδού άστρου, εισέρχεται στον πυρήνα του άστρου Wolf-Rayet και τον καταστρέφει, προκαλώντας τη φωτεινή εκπομπή.
Το μέλλον της έρευνας με το Παρατηρητήριο Rubin
Η Anya Nugent, επικεφαλής της έρευνας από το Κέντρο Αστροφυσικής του Χάρβαρντ (CfA), επισημαίνει ότι αυτό το μοντέλο συγχώνευσης είναι σπάνιο, αντίστοιχα με τη συχνότητα εμφάνισης των LFBOT. Η θεωρία αυτή εξηγεί επίσης γιατί αυτές οι εκρήξεις συμβαίνουν συχνά σε απομονωμένες περιοχές των γαλαξιών, μακριά από τα σημεία γέννησης των άστρων, λόγω της ώθησης (kick) που δέχεται το σύστημα κατά την κατάρρευση του πρώτου άστρου. Η επιβεβαίωση του μοντέλου αναμένεται να έρθει μέσα από το Παρατηρητήριο Vera C. Rubin, το οποίο θα μπορεί να ανακαλύψει περισσότερους και πιο αμυδρούς LFBOT σε ακόμη μεγαλύτερες αποστάσεις.