Μια διεθνής ομάδα αστρονόμων με επικεφαλής το Ινστιτούτο Εξωγήινης Φυσικής Max Planck εντόπισε τρεις ενεργές υπερμεγέθεις μαύρες τρύπες στον ίδιο γαλαξία, προσφέροντας νέα στοιχεία για τον τρόπο με τον οποίο σχηματίστηκαν και αναπτύχθηκαν οι μαύρες τρύπες στο πρώιμο Σύμπαν. Ο γαλαξίας J0148-4214 βρίσκεται σε απόσταση μεγαλύτερη των 12,5 δισεκατομμυρίων ετών φωτός από τη Γη. Το […]
Μια διεθνής ομάδα αστρονόμων αποκάλυψε ότι η δραστηριότητα ενός κβάζαρ μπορεί να επηρεάζει περιοχές πολύ πέρα από τα όρια του γαλαξία που το φιλοξενεί. Η μελέτη του κβάζαρ H1821+643 έδειξε ότι οι ισχυροί άνεμοι που δημιουργούνται από την υπερμεγέθη μαύρη τρύπα στο κέντρο του μπορούν να μεταφέρουν τεράστιες ποσότητες ενέργειας σε αποστάσεις εκατοντάδων χιλιάδων ετών […]
Τι θα συνέβαινε αν τοποθετούσαμε θεωρητικά μια από τις πιο ακριβείς κβαντικές συσκευές σε σταθερή θέση έξω από μια μαύρη τρύπα; Μια Josephson junction, δηλαδή δύο υπεραγωγοί που χωρίζονται από ένα εξαιρετικά λεπτό φράγμα, μπορεί να μετατρέπει την τάση σε κβαντική ταλάντωση με εξαιρετική ακρίβεια. Νέα μελέτη δείχνει ότι η έντονη βαρύτητα δεν αλλάζει τους […]
Ένα άστρο που κινείται σε εξαιρετικά κοντινή τροχιά γύρω από την υπερμεγέθη μαύρη τρύπα στο κέντρο του Γαλαξία μας προσφέρει στους αστρονόμους μια σπάνια ευκαιρία να εξετάσουν τη Γενική Σχετικότητα σε συνθήκες ακραίας βαρύτητας. Το άστρο S301, που αποτελεί το 301ο αναγνωρισμένο μέλος της οικογένειας των S-stars γύρω από τον Sagittarius A*, έχει μάζα λίγο […]
Μια εντυπωσιακή πρόοδος στην πειραματική φυσική πέτυχαν ερευνητές του Advanced Science Research Center του CUNY Graduate Center, οι οποίοι κατάφεραν να αναπαραγάγουν στο εργαστήριο ένα φαινόμενο που μέχρι σήμερα ανήκε κυρίως στη θεωρητική αστροφυσική. Η μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Nature, παρουσιάζει μια νέα μέθοδο ενίσχυσης κυμάτων μέσω «συνθετικής περιστροφής», ανοίγοντας νέους δρόμους τόσο στη […]
Οι αστρονόμοι του University of Glasgow παρουσίασαν τον μεγαλύτερο μέχρι σήμερα κατάλογο ανιχνεύσεων βαρυτικών κυμάτων, με 390 επιβεβαιωμένα γεγονότα συγχωνεύσεων μαύρων τρυπών. Το νέο σύνολο δεδομένων, γνωστό ως Gravitational Wave Transient Catalogue-5.0, προσθέτει 161 νέες ανιχνεύσεις και διευρύνει σημαντικά τη γνώση μας για την εξέλιξη των πιο ακραίων αντικειμένων του σύμπαντος. Ο κατάλογος βασίζεται σε […]
Η κατανόηση των μαύρων τρυπών αποτελεί ένα από τα πιο δύσκολα προβλήματα της σύγχρονης φυσικής. Αν και η Γενική Σχετικότητα του Einstein περιγράφει με ακρίβεια τη βαρυτική κατάρρευση των άστρων μέχρι ένα σημείο, στο εσωτερικό της ιδιομορφίας (singularity) η θεωρία παύει να δίνει φυσικά νόημα. Αυτό έχει οδηγήσει επιστήμονες να εξετάζουν εναλλακτικές δομές που θα […]
Μακρινός γαλαξίας με το παρατσούκλι «Shadow Blaster» αποκάλυψε μια αναπάντεχη πηγή κοσμικών νετρίνων: την ακραία δημιουργία νέων άστρων αντί για μια υπερμεγέθη μαύρη τρύπα. Η ανακάλυψη υποδηλώνει ότι οι κρυμμένοι, γεμάτοι σκόνη γαλαξίες έντονης αστρογένεσης (starburst galaxies) θα μπορούσαν να ευθύνονται για ένα σημαντικό ποσοστό των νετρίνων υψηλής ενέργειας στο Σύμπαν. Αστρονόμοι, χρησιμοποιώντας τη συστοιχία […]
Ένα πρωτοποριακό μοντέλο που προβλέπει πώς μεταβάλλεται η εκπομπή βαρυτικών κυμάτων όταν ένα διπλό σύστημα μαύρων τρυπών κινείται μέσα σε σκοτεινή ύλη ανέπτυξαν πρόσφατα οι φυσικοί. Τα βαρυτικά κύματα είναι ρυτιδώσεις στον χωροχρόνο που δημιουργούνται από συμπαγή αντικείμενα τα οποία περιδινούνται μαζί σε έναν κοσμικό χορό που καταλήγει σε μια βίαιη σύγκρουση. Στην παρουσία σκοτεινής […]
Μια ομάδα επιστημόνων ανακάλυψε ότι οι φωτεινές και ταραχώδεις περιοχές των γαλαξιών, οι οποίες ονομάζονται ενεργοί γαλαξιακοί πυρήνες (AGN) και τροφοδοτούνται από υπερμεγέθεις μαύρες τρύπες, θα μπορούσαν να αποτελούν τη γενέτειρα εκατομμυρίων πλανητών. Οι περιοχές αυτές είναι τόσο λαμπερές που συχνά ξεπερνούν σε φωτεινότητα το συνδυασμένο φως όλων των αστεριών του γαλαξία τους. Οι ενεργοί […]
Ένα μακρινό κβάζαρ, το οποίο παρουσιάζει έντονες διακυμάνσεις στη φωτεινότητά του, φαίνεται να εξασθενεί και να λαμπρύνει κατά ένα εξαιρετικό ποσοστό, με μεταβολές που ισοδυναμούν με 2 τρισεκατομμύρια φορές τη φωτεινότητα του ήλιου μας. Είναι η πρώτη φορά που ένα τέτοιο μεταβαλλόμενο κβάζαρ εντοπίζεται στο πρώιμο σύμπαν, χρονολογούμενο 12.9 δισεκατομμύρια χρόνια πριν – μόλις 900 […]
Πώς μετράται η μάζα μιας αδρανούς μαύρης τρύπας στο πρώιμο σύμπαν; Αυτό είναι το ερώτημα που ήθελαν να απαντήσουν οι αστρονόμοι του University College London (UCL) και του Carnegie Science για ένα μακρινό αντικείμενο που υπάρχει αλλά παραμένει αόρατο. Για να βρουν την απάντηση, στράφηκαν σε μελέτες του διαστημικού τηλεσκοπίου James Webb (JWST) σχετικά με […]
Οι γαλαξιακές συγκρούσεις αποτελούν γεγονότα τεράστιων διαστάσεων, κατά τα οποία οι υπερμεγέθεις μαύρες τρύπες που βρίσκονται στα κέντρα τους παρασύρονται σε έναν χαοτικό τροχιακό χορό μέχρι να συγχωνευθούν. Κατά τη διάρκεια αυτής της διαδικασίας, ένα φαινόμενο που προβλέπεται από τη Γενική Θεωρία της Σχετικότητας του Αϊνστάιν μπορεί να προκαλέσει την «εκτίναξη» της τελικής μαύρης τρύπας […]
Από το 2017, όταν επιβεβαιώθηκε για πρώτη φορά η ύπαρξη των βαρυτικών κυμάτων, έχουν καταγραφεί περισσότερα από 390 σχετικά γεγονότα. Η επιτυχία αυτή οφείλεται στην κοινή ισχύ των ανιχνευτών LIGO, Virgo και KAGRA. Ωστόσο, η ευαισθησία αυτών των οργάνων επηρεάζεται από πολλούς παράγοντες, με αποτέλεσμα κάποιος ανιχνευτής να μη λειτουργεί πάντα στο μέγιστο των δυνατοτήτων […]
Στα βάθη του σύμπαντος εμφανίζονται μυστηριώδεις και ισχυρές φωτεινές μπλε κοσμικές εκρήξεις που ονομάζονται Luminous Fast Blue Optical Transients (LFBOT). Μια νέα έρευνα φαίνεται να δίνει επιτέλους απαντήσεις για την προέλευση αυτών των παράξενων λάμψεων. Η πρώτη τέτοια έκρηξη εντοπίστηκε το 2018 και έκτοτε έχουν ανιχνευθεί μόλις 14, δημιουργώντας ένα δυσεπίλυτο μυστήριο για τους αστρονόμους. […]
Οι αστρονόμοι μελετούν εδώ και δεκαετίες τους πανίσχυρους πίδακες (jets) που εκτοξεύονται από τις μαύρες τρύπες. Αυτά τα φαινόμενα δημιουργούνται καθώς αέρια και σκόνη στροβιλίζονται γύρω από τη μαύρη τρύπα, σχηματίζοντας έναν δίσκο προσαύξησης που επιταχύνεται σε ταχύτητες κοντά σε αυτήν του φωτός. Ενώ το μεγαλύτερο μέρος του υλικού απορροφάται, ένα τμήμα του διαφεύγει από […]