Τα κβάζαρ τα οποία σχηματίστηκαν όταν το σύμπαν είχε ηλικία μικρότερη από ένα δισεκατομμύριο έτη, προσφέρουν σημαντικές πληροφορίες για τη δημιουργία των υπερμεγεθών μαύρων τρυπών που βρίσκονται στον πυρήνα σχεδόν κάθε γαλαξία.
Κβάζαρ: Ανακαλύψεις από το διαστημικό τηλεσκόπιο Euclid
Πρόσφατη μελέτη που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Astronomy & Astrophysics αναφέρει τον εντοπισμό 31 νέων κουάζαρ κατά τον πρώτο ενάμιση χρόνο της επισκόπησης του διαστημικού τηλεσκοπίου Euclid της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Διαστήματος (ESA). Μεταξύ αυτών περιλαμβάνεται ο EUCL J172902.75+641018.1, ο οποίος αποτελεί έναν από τους πιο απομακρυσμένους που έχουν παρατηρηθεί ποτέ, αντιστοιχώντας σε μια εποχή όπου το σύμπαν ήταν μόλις 662 εκατομμυρίων ετών.
Ο μηχανισμός εκπομπής φωτός
Οι κουάζαρ τροφοδοτούνται από υπερμεγέθεις μαύρες τρύπες. Καθώς τεράστιες ποσότητες ύλης πέφτουν προς τη μελανή οπή, σχηματίζουν έναν δίσκο προσαύξησης. Λόγω των ισχυρών τριβών, ο δίσκος αυτός θερμαίνεται σε χιλιάδες βαθμούς Kelvin, μετατρέποντας την κινητική ενέργεια σε θερμότητα και φως, με αποτέλεσμα να εκπέμπει λαμπρότητα μεγαλύτερη από το σύνολο των άστρων του γαλαξία που τον φιλοξενεί.
«Η βασική ένδειξη που αναζητούν οι αστρονόμοι είναι ένα αντικείμενο που είναι λαμπρό στο υπερυθρο αλλά παντελώς αόρατο στο οπτικό φάσμα, καθώς η διαστολή του σύμπαντος έχει μετατοπίσει το φως του από το υπεριώδες προς το υπέρυθρο», σημειώνει ο αστροφυσικός Daniel Mortlock από το Imperial College του Λονδίνου.
Το κοσμολογικό αίνιγμα
Η ανακάλυψη αυτών των αντικειμένων θέτει ένα κρίσιμο ερώτημα: Πώς κατάφεραν οι πρώτες μαύρες τρύπες να αποκτήσουν μάζα εκατομμυρίων ή δισεκατομμυρίων ηλιακών μαζών μέσα σε τόσο μικρό χρονικό διάστημα από τη δημιουργία του σύμπαντος; Η περαιτέρω μελέτη των κβάζαρ αναμένεται να ρίξει φως στους μηχανισμούς που επέτρεψαν τη ραγδαία ανάπτυξή τους.
