Μια νέα μελέτη που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό «New Phytologist» το 2026 ανατρέπει την παραδοσιακή αντίληψη ότι τα φυτά λαμβάνουν θρεπτικά συστατικά αποκλειστικά από το έδαφος.
Η έρευνα αποκαλύπτει ότι η ατμοσφαιρική σκόνη που επικάθεται στα φύλλα λειτουργεί ως μια κρίσιμη πηγή στοιχείων, όπως ο φώσφορος και ο σίδηρος, τα οποία απορροφώνται απευθείας από τη φυτική επιφάνεια.
Η διαδικασία της φυλλικής απορρόφησης
Οι ερευνητές διεξήγαγαν μελέτη πεδίου σε μεσογειακό περιβάλλον, προσομοιώνοντας επεισόδια μεταφοράς σκόνης. Διαπίστωσαν ότι τα φύλλα των φυτών, τα οποία έχουν ελαφρώς όξινη φύση, βοηθούν στη διάλυση των σωματιδίων της σκόνης, απελευθερώνοντας μακροθρεπτικά και μικροθρεπτικά συστατικά.
Αυτή η διαδικασία επιτρέπει στα φυτά να αυξάνουν τη συγκέντρωση θρεπτικών στοιχείων στους ιστούς τους, παρακάμπτοντας το ριζικό σύστημα κατά τη διάρκεια των φαινομένων αυτών.
Μετατόπιση από το εδαφοκεντρικό μοντέλο
Σύμφωνα με τον Anton Lokshin, μεταδιδακτορικό ερευνητή στο Πανεπιστήμιο Ben-Gurion του Negev, τα ευρήματα υποδεικνύουν μια σημαντική στροφή στον τρόπο που κατανοούμε τη θρέψη των φυτών.
Η φυτική κάλυψη (canopy) δεν είναι απλώς ένας παθητικός δέκτης, αλλά μια ενεργή διεπαφή που αιχμαλωτίζει και επεξεργάζεται ατμοσφαιρικά σωματίδια. Σε οικοσυστήματα όπου το έδαφος είναι φτωχό σε θρεπτικά συστατικά, αυτή η «οδός των φύλλων» μπορεί να είναι εξίσου σημαντική, ή και σημαντικότερη, από την πρόσληψη μέσω των ριζών.
Η σημασία για τα οικοσυστήματα
Η ενσωμάτωση παρατηρήσεων πεδίου με εκτιμήσεις εναπόθεσης σκόνης από διάφορες περιοχές έδειξε ότι κατά τη διάρκεια επεισοδίων σκόνης, η ημερήσια εισροή θρεπτικών συστατικών μέσω των φύλλων μπορεί να ισούται ή να υπερβαίνει τις εισροές από το έδαφος. Αυτή η ανακάλυψη αναδεικνύει έναν παραγνωρισμένο μέχρι σήμερα παράγοντα που συμβάλλει στη λειτουργία των οικοσυστημάτων παγκοσμίως, ιδιαίτερα σε περιοχές που πλήττονται συχνά από αμμοθύελλες ή μεταφορά σκόνης.
Η μελέτη ήταν αποτέλεσμα συνεργασίας επιστημόνων από το Πανεπιστήμιο Ben-Gurion, το Πανεπιστήμιο Ariel, το Πανεπιστήμιο του Τελ Αβίβ και άλλους διεθνείς οργανισμούς, υπογραμμίζοντας την παγκόσμια διάσταση του φαινομένου.
