Οι επιστήμονες του CERN στη Γενεύη πραγματοποιούν σήμερα μια ιστορική δοκιμή: τη μεταφορά αντιπρωτονίων μέσω οδικού δικτύου. Η αντιύλη, αν έρθει σε επαφή με την κοινή ύλη έστω και για ένα κλάσμα του δευτερολέπτου, εκμηδενίζεται ακαριαία απελευθερώνοντας ενέργεια. Για τον λόγο αυτό, η επιχείρηση απαιτεί χειρουργική ακρίβεια και τεχνολογία αιχμής, ώστε τα σωματίδια να παραμείνουν μετέωρα σε κενό αέρος κατά τη διάρκεια της διαδρομής.
CERN: Η πρόκληση του περιορισμού της αντιύλης
Τα αντιπρωτόνια είναι εξαιρετικά δύσκολο να διαχειριστούν, καθώς αποτελούν το αντίστοιχο των πρωτονίων αλλά με αντίθετο φορτίο. Για τη δοκιμή της Τρίτης, περίπου 100 αντιπρωτόνια έχουν τοποθετηθεί μέσα σε ένα ειδικό κουτί βάρους 1.000 κιλών, γνωστό ως «φορητή παγίδα αντιπρωτονίων». Η συσκευή χρησιμοποιεί υπεραγώγιμους μαγνήτες ψυγμένους στους -269 βαθμούς Κελσίου, οι οποίοι εμποδίζουν τα σωματίδια να αγγίξουν τα τοιχώματα του δοχείου, τα οποία αποτελούνται από κοινή ύλη.
Γιατί η αντιύλη πρέπει να βγει από το εργαστήριο
Ο κύριος λόγος για αυτό το εγχείρημα είναι η ανάγκη μεταφοράς των αντιπρωτονίων στο Πανεπιστήμιο Heinrich Heine στο Ντίσελντορφ της Γερμανίας. Παρόλο που το CERN είναι το μοναδικό μέρος στον κόσμο που μπορεί να παράγει και να αποθηκεύσει αντιπρωτόνια στο «Εργοστάσιο Αντιύλης», οι εγκαταστάσεις του παρουσιάζουν έντονες μαγνητικές παρεμβολές λόγω του Μεγάλου Επιταχυντή Αδρονίων (LHC). Το Ντίσελντορφ θεωρείται καταλληλότερο μέρος για τη διεξαγωγή μελετών ακριβείας, αρκεί τα σωματίδια να φτάσουν εκεί ανέπαφα.
Τα επόμενα βήματα και η ασφάλεια της δοκιμής
Η σημερινή δοκιμαστική διαδρομή διαρκεί περίπου μισή ώρα και έχει ως στόχο να ελέγξει πώς αντιδρά η παγίδα στους κραδασμούς του δρόμου, στα φρεναρίσματα και στις επιταχύνσεις του φορτηγού. Οι ειδικοί καθησυχάζουν ότι η ποσότητα της αντιύλης είναι τόσο μικρή -λιγότερη από τη μάζα 100 ατόμων υδρογόνου- που ακόμη και αν ακουμπήσει την ύλη, η έκλυση ενέργειας θα είναι μηδαμινή και ανιχνεύσιμη μόνο από εξειδικευμένα όργανα. Αν η δοκιμή στεφθεί με επιτυχία, θα ανοίξει ο δρόμος για το οκτάωρο ταξίδι προς τη Γερμανία, αφού πρώτα βελτιωθεί η αυτονομία της παγίδας που αυτή τη στιγμή περιορίζεται στις τέσσερις ώρες.